Sztuczna inteligencja w Polsce 2024

3 czerwca 2024 | Aktualności, Wiedza

Dla tych, którzy interesują się prawnymi aspektami sztucznej inteligencji i chcą dokładnie wiedzieć, co w najbliższym czasie czeka polski rynek technologiczny.

Ogromne szanse i pilne wyzwania

W zakresie AI, Big Data i uczenia maszynowego Polska śmiało podąża za światową czołówką. Znaczny postęp, z silnymi lokalnymi trendami i koncentracji na zintegrowaniu z przemysłem i sektorem usług, widać po stronie biznesu, któremu nie ustępuje ambitna administracja przenosząca coraz więcej aktywności do digitalu i wspierająca się sztuczną inteligencją.

Wzrasta zainteresowanie automatyzacją procesów produkcyjnych oraz szerszym wykorzystaniem uczenia maszynowego w bankowości i medycynie.

Także polskie startupy rozwijają innowacje w zakresie analizy danych i uczenia maszynowego.

Równocześnie przybywa wyzwań prawnych. I to w wielu różnorodnych obszarach, takich jak:

Ochrona danych i prywatności oraz przejrzystość algorytmów (w związku z gromadzeniem, przechowywaniem i przetwarzaniem dużych ilości danych, ale także profilowaniem, personalizacją i automatyzacją procesów wymagających nadzoru ludzi)
Zarządzanie danymi i kontrola jakości
Etyka, w tym w obszarze zautomatyzowanego podejmowania decyzji
Własność intelektualna
Cyberbezpieczeństwo związane z coraz bardziej zaawansowanymi rozwiązaniami AI i robotyki
Przeniesienie odpowiedzialności i szeroko pojęte relacje z zewnętrznymi dostawcami rozwiązań AI

Kto ma prawo do tego, co stworzy AI

W Polsce, w kontekście sztucznej inteligencji coraz większego znaczenia nabiera problematyka własności intelektualnej.

Prawodawcy i specjaliści zmagają się bowiem z wyzwaniami dotyczącymi ochrony praw autorskich do dzieł tworzonych przez inteligentne systemy oraz patentowania opartych na nich innowacji. Brak jednoznacznych regulacji rodzi pytania o odpowiedzialność i prawa twórców, co wymaga pilnych działań legislacyjnych i wypracowania nowych ram prawnych.

Wzrasta również znaczenie kwestii przepisów antymonopolowych i ochrony konkurencji.

Ponieważ zmiany są bardzo dynamiczne, a rozwiązania technologiczne stosunkowo świeże polski regulator, oprócz ich monitorowania, prowadzi obecnie analizy, szczególnie w zakresie gromadzenia danych i algorytmów. Stosunkowa swoboda, jaka tu jeszcze panuje zapewnia jednak perspektywy dla mniejszych podmiotów i innowacyjnych startupów.

Biznes wchłania sztuczną inteligencję

Nowe wyzwania przynosi także rosnąca biznesowa integracja sztucznej inteligencji. Zapewnienie odpowiedniej strategii, monitorowanie wszystkich etycznych aspektów działania maszyn oraz zapobieganie ryzykom związanym z bezpieczeństwem danych stają się kluczowymi zadaniami, przed jakimi stają zarządy firm.

W strukturach zarządzania wzrasta więc potrzeba ekspertów, którzy mogliby zapewnić skuteczną adaptację i wykorzystanie technologii w sposób zgodny z interesami firmy.

Z jakimi wyzwaniami najczęściej mierzą się spółki wykorzystujące AI?

Są to m.in.:

Prywatność i ochrona danych
Stronniczość i sprawiedliwość stosowanych technologii
Przejrzystość i odpowiedzialność wykorzystywanych systemów
Odporność cyfrowa i cyberbezpieczeństwo
Zgodność wdrażanych rozwiązań z obowiązującymi przepisami
Kwestie związane z prawami autorskimi, patentami i własnością intelektualną

Jak dostosować polskie prawo do działania maszyn

Wzmożone prace rządu dotyczą obecnie regulacji i wsparcia sztucznej inteligencji. W ramach stymulowania jej dalszego rozwoju planowane jest powołanie specjalnego funduszu i wyznaczenie właściwego regulatora. Istotnym wyzwaniem będzie również dostosowanie polskiego systemu prawnego do nowych regulacji europejskich.

Dynamiczny rozwój sztucznej inteligencji stawia nowe wyzwania także przed wymiarem sprawiedliwości, który musi mierzyć się chociażby z postępującą cyberprzestępczością.

Wzrasta bowiem liczba przypadków wykorzystania AI do przestępstw, takich jak ataki hakerskie czy manipulacja systemami informatycznymi. W tym zakresie kluczową kwestią staje się ustalenie odpowiedzialności i wyciągnięcie konsekwencji od rzeczywistego sprawcy.

Chociaż obecnie nie istnieją przepisy karne dotyczące AI, nie oznacza to, że prawo jest bezradne.

Jeśli AI wyrządzi przypadkową szkodę, odpowiedzialność może spaść na producenta lub operatora. Gdy maszyna celowo popełnia przestępstwo, odpowiedzialność można przypisać osobom, które zaprogramowały, wdrożyły lub nadzorowały AI. Określenie intencji w systemach sztucznej inteligencji może być jednak problematyczne, jeśli działa ona autonomicznie w oparciu o swoje procesy decyzyjne lub odpowiedzialność jest rozproszona pomiędzy kilkunastu programistów.

Coraz bardziej powszechna staje się obecność sztucznej inteligencji w miejscu pracy.

Firmy coraz częściej korzystają bowiem z automatyzacji rutynowych zadań, optymalizacji procesów oraz analizy danych. Wprowadzanie rozwiązań opartych na AI zmienia charakter pracy, stawiając nowe wyzwania zarówno wobec pracowników, jak i kadry kierowniczej.

Jednocześnie, pojawiają się obawy dotyczące wpływu na rynek pracy i potrzeby równoważenia korzyści dla przedsiębiorstw i potrzeb pracowników. Wśród przewidywanych efektów szerszego wykorzystania AI najbardziej znaczący będzie zwiększony roczny wzrost wydajności pracy oraz usprawnienie procesów decyzyjnych. Wpływ maszyn będzie szczególnie widoczny w przemyśle i usługach, choć prognozuje się także zwiększenie jego znaczenia chociażby w rolnictwie.

Global Legal Insights – AI, Machine Learning & Big Data

Niezaprzeczalnie żyjemy w czasach dynamicznego rozwoju sztucznej inteligencji. Naszej codzienności towarzyszą coraz nowsze i bardziej innowacyjne rozwiązania, a AI stała się integralną i, jak się wydaje, trwałą częścią życia każdego z nas.

Maszyny, dostarczając nowych rozwiązań i stale ewoluujących optymalizacji, na dobre zmieniły także biznes. I mocno zmieniają dzisiejsze prawo.

Dlatego wraz z ekspertami z całego świata nasz zespół Praktyk NewTech i FinTech współtworzył materiały do najnowszej edycji Global Legal Insights – AI, Machine Learning & Big Data, zapewniając polską perspektywę prawną i biznesową w takich zagadnieniach jak:

Lokalne trendy i główne kierunki rozwoju AI
Sposoby firm na maksymalne wykorzystywanie danych do uczenia maszynowego i innych zastosowań
Aspekt własności intelektualnej pracy stworzonej za pomocą narzędzi AI
Obawy antymonopolowe związane z Big Data
Sposoby zarządzania ryzykiem i potencjalnymi zobowiązaniami związanymi z technologiami opartymi na sztucznej inteligencji

I wiele innych.

Raport Global Legal Insights to kompleksowe opracowanie obejmujące 23 jurysdykcje z całego technologicznego świata, od Australii, poprzez Indie i Chiny, Japonię, Singapur, kraje zachodniej Europy, Południową Afrykę, Tajwan, Zjednoczone Emiraty Arabskie, aż do Wielkiej Brytanii i USA.

Chcesz się dowiedzieć więcej co czeka sztuczną inteligencję w Polsce w 2024. Skontaktuj się z nami

Natalia Kotłowska-Wochna

Mikołaj Kuterek

Najnowsza Wiedza

Przegląd sektora bankowego | Banking dziś i jutro | Wrzesień 2026

Na depozytach bieżących Polacy trzymali w lipcu 1 117,5 mld zł, a na terminowych do dwóch lat włącznie – ponad 406 mld zł. Zadłużenie gospodarstw domowych wzrosło o 7,6 mld zł do 869,1 mld zł. A wartość gotówki w obiegu jest już bliska 500 miliardom zł.

Zapowiedź reformy podatków dochodowych

19 sierpnia podczas konferencji prasowej premier ogłosił pakiet zmian podatkowych planowanych na przyszły rok. Według zapowiedzi reforma ma z jednej strony odciążyć klasę średnią, z drugiej, przerzucić większy ciężar fiskalny na najzamożniejszych i największe przedsiębiorstwa. Sprawdzamy, jakie propozycje znalazły się w zapowiedzianym pakiecie i podpowiadamy, co mogą one oznaczać dla podatników.

Fundacja rodzinna i fiskus: co zapowiada projekt UD447 i dlaczego to nie koniec kłopotów

Fundacje rodzinne miały zapewnić przedsiębiorcom stabilne ramy do pokoleniowego zarządzania majątkiem. Tymczasem nie minęły jeszcze cztery lata, od kiedy pojawiły się pierwsze z nich, a zasady ich opodatkowania ponownie mają zostać zmienione. Bo skala zainteresowania oraz praktyczne problemy przerosły twórców przepisów, co najlepiej widać w liczbach – 927 wniosków o interpretacje indywidualne oraz 77 opinii Szefa KAS. Nie oznacza to jednak, że fundacje rodzinne są masowo wykorzystywane do agresywnej optymalizacji. Znaczna część pytań dotyczyła bowiem tego, jak prawidłowo stosować skomplikowane przepisy.

Banking dziś i jutro | Przegląd sektora finansowego | Sierpień 2026

Polski sektor bankowy z niepokojem przyjął niedawną wypowiedź Minister Funduszy i Polityki Regionalnej Katarzyny Pełczyńskiej-Nałęcz, która zapowiedziała przedstawienie propozycji dalszego podwyższenia CIT dla banków. Argumentacja przedstawiona przez minister opiera się jednak na błędnym utożsamieniu płynności sektora z jego rentownością i świadczy o niezrozumieniu podstawowych mechanizmów funkcjonowania sektora bankowego oraz zasad oceny jego kondycji finansowej.

NIS2 i UKSC w transporcie: co musisz zrobić przed październikiem 2026?

Od 3 kwietnia 2026 r. obowiązuje znowelizowana ustawa o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (UKSC). Oznacza to, że firmy z sektora transportu mają do zrealizowania konkretny harmonogram, w tym podlegają obowiązkowi rejestracji w wykazie KSC do 3 października 2026 r. Jeśli tego nie zrobią, mogą czekać je wysokie sankcje połączone w dodatku z ryzykiem osobistej odpowiedzialności kadry zarządzającej. Nie wszyscy jednak automatycznie podlegają nowym przepisom. Sprawdź, czy dotyczy to Twojej firmy i co warto zrobić, zanim skończy się czas na przygotowanie.

Fundacje rodzinne: rząd policzył i wystawił rachunek

Trzy lata. Tyle czekaliśmy na to, co Rada Ministrów widziała w danych od początku – i co właśnie ujawniła w przeglądzie ustawy o fundacji rodzinnej. Dokument jest nie tylko diagnozą problemów, ale przede wszystkim zapowiedzią poważnych zmian w regułach, które fundatorzy i ich doradcy traktowali jako pewne i stabilne. I tu tkwi problem, który wykracza daleko poza kwestie podatkowe. Jeśli zasady gry są zmieniane w jej trakcie, nie ma mowy ani o pewności planowania, ani o zaufaniu do prawa. Nieprzypadkowo jedną z największych obaw przedsiębiorców rozważających założenie fundacji nie jest poziom opodatkowania, lecz stabilność systemu prawnego. Którą ponownie podaje się w dziś w wątpliwość.

Co nowa ustawa frankowa oznacza dla banków

Mamy nową ustawę o szczególnych rozwiązaniach w zakresie rozpoznawania spraw dotyczących umów kredytu denominowanego lub indeksowanego do franka szwajcarskiego. Przepisy wchodzą w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia. Czas na analizę tego, co nas czeka i co banki powinny zrobić już dziś.

Nie przegap terminu na dopełnienie obowiązków w zakresie cen transferowych

Ceny transferowe od lat pozostają jednym z głównych obszarów zainteresowania organów podatkowych. W praktyce oznacza to, że transakcje zawierane pomiędzy podmiotami powiązanymi są przedmiotem wzmożonej weryfikacji, a obowiązki dokumentacyjne w tym zakresie należą do jednych z najczęściej kontrolowanych.

Nowy projekt ustawy o jawności wynagrodzeń – co zmieniło się od grudnia 2025 r.?

Mamy już drugą wersję projektu ustawy o wzmocnieniu stosowania prawa do jednakowego wynagrodzenia mężczyzn i kobiet za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości, która doprecyzowuje procedury i terminy, a także powołuje nowy organ nadzoru. Opisywaliśmy już zmiany dotyczące etapu rekrutacji oraz trzy filary nadchodzącego systemu pay transparency, wskazując również, że Polska nie dotrzyma unijnego terminu implementacji (7 czerwca 2026 r.). Sprawdzamy więc kolejne zmiany, nowości i ryzyka, które pojawiły się w nowej, kwietniowej wersji projektu.

Payment Services Regulation (PSR) – między ochroną użytkownika a należytą starannością

Projekt rozporządzenia Payment Services Regulation (PSR) to jeden z najważniejszych elementów reformy unijnych ram prawnych w zakresie usług płatniczych. Jego głównym celem jest zwiększenie poziomu bezpieczeństwa obrotu bezgotówkowego oraz ograniczenie skali nadużyć finansowych, w szczególności tych wynikających z rozwoju kanałów cyfrowych. Jednocześnie nowe przepisy mają wprowadzić model odpowiedzialności, który nie spowoduje całkowitego przeniesienia ryzyka na instytucje finansowe, lecz zachowa istotną rolę należytej staranności po stronie użytkownika.