Zaznacz stronę

Zmiany w Kodeksie pracy, czyli co nas czeka w 2023

9 stycznia 2023 | Aktualności, The Right Focus, Wiedza

W 2023 roku możemy spodziewać się istotnych zmian w prawie pracy. Wejść w życie mają między innymi nowe regulacje dotyczące pracy zdalnej i prewencyjnych kontroli trzeźwości pracowników.

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw

Po wielu miesiącach oczekiwania uchwalono przepisy zmieniające Kodeks pracy, m.in. w zakresie pracy zdalnej i prewencyjnej kontroli trzeźwości. 13 stycznia 2023 r. Sejm odrzucił poprawki, które w grudniu 2022 r. zaproponował Senat.

Oznacza to, że już niebawem na gruncie Kodeksu pracy dopuszczalne będzie wykonywanie pracy zdalnej całkowicie lub częściowo z miejsca wskazanego przez pracownika, uzgodnionego z pracodawcą.

Pracodawca będzie zobowiązany do uwzględnienia wniosku o pracę zdalną m.in. pracownicy w ciąży czy pracownika wychowującego dziecko do ukończenia przez nie 4 roku życia.

Pracodawca zobowiązany będzie także do poniesienia kosztów energii elektrycznej oraz usług telekomunikacyjnych, a także do pokrycia innych niezbędnych kosztów bezpośrednio związanych z wykonywaniem pracy zdalnej.

Praca zdalna okazjonalna do 24 dni w danym roku kalendarzowym, nie będzie wiązała się  z obowiązkiem zwrotu kosztów pracownikom przez pracodawców.

Pracodawca będzie uprawniony do przeprowadzania prewencyjnych kontroli na obecność alkoholu lub środków działających podobnie do alkoholu, o ile wprowadzi stosowne wewnątrzzakładowe regulacje w tym zakresie.

Ustawa trafiła do podpisu Prezydenta.

Minimalne wynagrodzenie

W 2023 roku obowiązywać będą nowe stawki wynagrodzenia minimalnego. Zgodnie z  Rozporządzeniem Rady Ministrów z 13 września 2022 roku w sprawie minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości stawki godzinowej:

  • Minimalne wynagrodzenia za pracę od 1 stycznia do 30 czerwca 2023 r. wynosi 3490 zł brutto
  • Minimalne wynagrodzenie za pracę od 1 lipca do 31 grudnia 2023 r. wyniesie 3600 zł brutto
  • Minimalna stawka godzinowa od 1 stycznia do 30 czerwca 2023 r. wynosi 22,80 zł
  • Minimalna stawka godzinowa od 1 lipca do 31 grudnia 2023 r. wyniesie 23,50 zł.

Autozapis PPK i obowiązek informacyjny

Ustawa o Pracowniczych Planach Kapitałowych nakłada na pracodawców nowy obowiązek informacyjny. Do końca lutego danego roku pracodawcy będą zobowiązani do poinformowania uczestników PPK o ponownym automatycznym zapisie, który ma miejsce co 4 lata.

W tym roku po raz pierwszy od utworzenia programu PPK upływają 4 lata, tak więc do 28 lutego 2023 r. pracodawcy powinni przeprowadzić kampanie informacyjne lub w inny, dowolny sposób poinformować pracowników o ponownym zapisie. Istotne jest, aby mogli udowodnić spełnienie powyższego obowiązku informacyjnego. W innym razie mogą im grozić negatywne konsekwencje.

Uczestnicy PPK mogą złożyć ponowną deklaracje o rezygnacji z PPK najwcześniej 1 marca 2023 r.

Projekt ustawy o zatrudnianiu cudzoziemców

Aktem prawnym, który obecnie reguluje kwestie związane z zatrudnianiem cudzoziemców w Polsce jest ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Z uwagi na wzrost zainteresowania polskich pracodawców zatrudnianiem cudzoziemców powstał projekt Ustawy o zatrudnianiu cudzoziemców, który w sposób szczegółowy reguluje to zagadnienie.

Głównym założeniem projektu jest uproszczenie procedur  dotyczących powierzania pracy cudzoziemcom oraz elektronizacja postępowań. Projekt ustawy przewiduje również likwidację tzw. testu rynku pracy (przy ubieganiu się o zezwolenie na pracę lub określone rodzaje zezwoleń na pobyt).

W projekcie znalazły się nowe przepisy karne określające karę grzywny nie niższą niż 3.000 zł – przynajmniej 500 zł za osobę, w przypadku zatrudniania cudzoziemca skierowanego do wykonywania pracy przez podmiot niebędący agencją zatrudnienia.

Trwają prace legislacyjne nad projektem ustawy.

Projekt ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa

W grudniu 2022 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji została opublikowana kolejna wersja projektu ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa. Jej celem jest implementacja przepisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii.

Nowy projekt ustawy wprowadza kilka istotnych zmian w stosunku do poprzedniej wersji, głównie w zakresie zgłoszeń zewnętrznych. Jedną z istotniejszych zmian jest zastąpienie Rzecznika Praw Obywatelskich jako organu, do którego mają być kierowane zgłoszenia zewnętrzne. W obecnym projekcie taką rolę spełnia Państwowa Inspekcja Pracy.

Nowością jest umożliwienie uzyskania zaświadczenia o byciu sygnalistą. Ma być ono wydawane przez organ publiczny i stanowić potwierdzenie podlegania ochronie na gruncie ww. ustawy.

Za utrudnianie dokonywania zgłoszeń wprowadzono także wyższą karę tj. pozbawienie wolności.

Termin implementacji Dyrektywy przez Polskę upłynął w grudniu 2021 r., ale prace legislacyjne nad projektem ustawy wciąż trwają.

Projekt ustawy o sporach zbiorowych pracy

Projekt ustawy o sporach zbiorowych pracy ma uchylić obowiązującą dotychczas ustawę z 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych.

Główne założenia projektu ustawy o sporach zbiorowych:

  • Odejście od dotychczasowego enumeratywnego określenia przedmiotu sporu zbiorowego. Projekt ustawy określa zasady (i) wszczęcia, (ii) prowadzenia i (iii) zakończenia sporu zbiorowego pracy
  • Wprowadzenie możliwości sądowej kontroli legalności przeprowadzenia głosowania w sprawie ogłoszenia strajku (referendum strajkowe)
  • Określenie czasu sporu zbiorowego – proponowane jest 9 miesięcy z możliwością wydłużenia o dodatkowe 3 miesiące
  • Wprowadzenie tzw. mediacji prewencyjnej mającej na celu zapobieganie pogłębianiu się konfliktu stron sporu.

Obecnie projekt ustawy jest na etapie uzgodnień.

Podwyżka diet z tytułu podróży służbowej

Od 1 stycznia 2023 r. wzrośnie wysokość diety z tytułu krajowej podróży służbowej przeznaczonej na pokrycie zwiększonych kosztów wyżywienia z 38 zł do 45 zł.

Powyższe reguluje Rozporządzenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z 25 listopada 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu
w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej.

Ustawa o systemie teleinformatycznym do obsługi niektórych umów

Celem tego aktu jest uproszczenie procedur związanych z zawieraniem niektórych umów i zminimalizowaniem towarzyszących temu formalności.

Zgodnie z założeniami mikroprzedsiębiorcy (w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców) albo podmioty niebędące mikroprzedsiębiorcą zatrudniającym nie więcej niż 9 osób oraz osoby fizyczne będą mogły zawierać umowy o pracę, zlecenia, a także umowy o świadczenie usług za pośrednictwem systemu teleinformatycznego przy wykorzystaniu:

  • Podpisu kwalifikowanego
  • Podpisu osobistego lub
  • Podpisu zaufanego.

System teleinformatyczny będzie m.in. obsługiwał proces zawierania i przechowywania umów oraz udostępniania dokumentacji pracowniczej. Ułatwi także naliczanie i odprowadzanie składek na ubezpieczenie społeczne oraz podatków.

Ustawa wejdzie w życie 23 stycznia 2023 r.

Stan zagrożenia epidemicznego

Rozporządzenie Rady Ministrów z 16 grudnia 2022 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu zagrożenia epidemicznego przedłużyło obowiązywanie restrykcji w zakresie obowiązku noszenia maseczek w aptekach, szpitalach i innych podmiotach leczniczych do końca marca 2023 roku.

W dalszym ciągu – do odwołania – obowiązuje stan zagrożenia epidemicznego, w czasie którego  możliwe jest korzystanie z rozwiązań specustawy Covidowej, np. w zakresie stosowania pracy zdalnej.

Masz pytania? Skontaktuj się z autorkami

Monika Politowska-Bar

Aleksandra Orlik


Zobacz też:
Praca zdalna i kontrola trzeźwości – jakie zmiany czekają w projekcie nowelizującym Kodeks Pracy

Najnowsza Wiedza

Odpowiedzialność członków zarządu

Odpowiedzialność członka zarządu jest zagadnieniem skomplikowanym i wieloaspektowym. Warto więc przyjrzeć się bliżej tym kwestiom, zwłaszcza w świetle ostatnich zmian.

SME Fund – Tomasz Szambelan akredytowanym wykonawcą usługi IP Scan

Tomasz Szambelan został wpisany na listę akredytowanych wykonawców IP Scan prowadzoną przez Urząd Patentowy RP. Usługa IP Scan jest częścią programu dotacji na zgłaszanie znaków towarowych, wzorów przemysłowych i wynalazków z europejskiego funduszu dla małych i średnich przedsiębiorstw SME Fund.

Zapraszamy do kontaktu: