Zaznacz stronę

Zmiany w Kodeksie pracy, czyli co nas czeka w 2023

9 stycznia 2023 | Aktualności, Wiedza

W 2023 roku możemy spodziewać się istotnych zmian w prawie pracy. Wejść w życie mają między innymi nowe regulacje dotyczące pracy zdalnej i prewencyjnych kontroli trzeźwości pracowników.

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw

Po wielu miesiącach oczekiwania uchwalono przepisy zmieniające Kodeks pracy, m.in. w zakresie pracy zdalnej i prewencyjnej kontroli trzeźwości. 13 stycznia 2023 r. Sejm odrzucił poprawki, które w grudniu 2022 r. zaproponował Senat.

Oznacza to, że już niebawem na gruncie Kodeksu pracy dopuszczalne będzie wykonywanie pracy zdalnej całkowicie lub częściowo z miejsca wskazanego przez pracownika, uzgodnionego z pracodawcą.

Pracodawca będzie zobowiązany do uwzględnienia wniosku o pracę zdalną m.in. pracownicy w ciąży czy pracownika wychowującego dziecko do ukończenia przez nie 4 roku życia.

Pracodawca zobowiązany będzie także do poniesienia kosztów energii elektrycznej oraz usług telekomunikacyjnych, a także do pokrycia innych niezbędnych kosztów bezpośrednio związanych z wykonywaniem pracy zdalnej.

Praca zdalna okazjonalna do 24 dni w danym roku kalendarzowym, nie będzie wiązała się  z obowiązkiem zwrotu kosztów pracownikom przez pracodawców.

Pracodawca będzie uprawniony do przeprowadzania prewencyjnych kontroli na obecność alkoholu lub środków działających podobnie do alkoholu, o ile wprowadzi stosowne wewnątrzzakładowe regulacje w tym zakresie.

Ustawa trafiła do podpisu Prezydenta.

Minimalne wynagrodzenie

W 2023 roku obowiązywać będą nowe stawki wynagrodzenia minimalnego. Zgodnie z  Rozporządzeniem Rady Ministrów z 13 września 2022 roku w sprawie minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości stawki godzinowej:

  • Minimalne wynagrodzenia za pracę od 1 stycznia do 30 czerwca 2023 r. wynosi 3490 zł brutto
  • Minimalne wynagrodzenie za pracę od 1 lipca do 31 grudnia 2023 r. wyniesie 3600 zł brutto
  • Minimalna stawka godzinowa od 1 stycznia do 30 czerwca 2023 r. wynosi 22,80 zł
  • Minimalna stawka godzinowa od 1 lipca do 31 grudnia 2023 r. wyniesie 23,50 zł.

Autozapis PPK i obowiązek informacyjny

Ustawa o Pracowniczych Planach Kapitałowych nakłada na pracodawców nowy obowiązek informacyjny. Do końca lutego danego roku pracodawcy będą zobowiązani do poinformowania uczestników PPK o ponownym automatycznym zapisie, który ma miejsce co 4 lata.

W tym roku po raz pierwszy od utworzenia programu PPK upływają 4 lata, tak więc do 28 lutego 2023 r. pracodawcy powinni przeprowadzić kampanie informacyjne lub w inny, dowolny sposób poinformować pracowników o ponownym zapisie. Istotne jest, aby mogli udowodnić spełnienie powyższego obowiązku informacyjnego. W innym razie mogą im grozić negatywne konsekwencje.

Uczestnicy PPK mogą złożyć ponowną deklaracje o rezygnacji z PPK najwcześniej 1 marca 2023 r.

Projekt ustawy o zatrudnianiu cudzoziemców

Aktem prawnym, który obecnie reguluje kwestie związane z zatrudnianiem cudzoziemców w Polsce jest ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Z uwagi na wzrost zainteresowania polskich pracodawców zatrudnianiem cudzoziemców powstał projekt Ustawy o zatrudnianiu cudzoziemców, który w sposób szczegółowy reguluje to zagadnienie.

Głównym założeniem projektu jest uproszczenie procedur  dotyczących powierzania pracy cudzoziemcom oraz elektronizacja postępowań. Projekt ustawy przewiduje również likwidację tzw. testu rynku pracy (przy ubieganiu się o zezwolenie na pracę lub określone rodzaje zezwoleń na pobyt).

W projekcie znalazły się nowe przepisy karne określające karę grzywny nie niższą niż 3.000 zł – przynajmniej 500 zł za osobę, w przypadku zatrudniania cudzoziemca skierowanego do wykonywania pracy przez podmiot niebędący agencją zatrudnienia.

Trwają prace legislacyjne nad projektem ustawy.

Projekt ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa

W grudniu 2022 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji została opublikowana kolejna wersja projektu ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa. Jej celem jest implementacja przepisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii.

Nowy projekt ustawy wprowadza kilka istotnych zmian w stosunku do poprzedniej wersji, głównie w zakresie zgłoszeń zewnętrznych. Jedną z istotniejszych zmian jest zastąpienie Rzecznika Praw Obywatelskich jako organu, do którego mają być kierowane zgłoszenia zewnętrzne. W obecnym projekcie taką rolę spełnia Państwowa Inspekcja Pracy.

Nowością jest umożliwienie uzyskania zaświadczenia o byciu sygnalistą. Ma być ono wydawane przez organ publiczny i stanowić potwierdzenie podlegania ochronie na gruncie ww. ustawy.

Za utrudnianie dokonywania zgłoszeń wprowadzono także wyższą karę tj. pozbawienie wolności.

Termin implementacji Dyrektywy przez Polskę upłynął w grudniu 2021 r., ale prace legislacyjne nad projektem ustawy wciąż trwają.

Projekt ustawy o sporach zbiorowych pracy

Projekt ustawy o sporach zbiorowych pracy ma uchylić obowiązującą dotychczas ustawę z 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych.

Główne założenia projektu ustawy o sporach zbiorowych:

  • Odejście od dotychczasowego enumeratywnego określenia przedmiotu sporu zbiorowego. Projekt ustawy określa zasady (i) wszczęcia, (ii) prowadzenia i (iii) zakończenia sporu zbiorowego pracy
  • Wprowadzenie możliwości sądowej kontroli legalności przeprowadzenia głosowania w sprawie ogłoszenia strajku (referendum strajkowe)
  • Określenie czasu sporu zbiorowego – proponowane jest 9 miesięcy z możliwością wydłużenia o dodatkowe 3 miesiące
  • Wprowadzenie tzw. mediacji prewencyjnej mającej na celu zapobieganie pogłębianiu się konfliktu stron sporu.

Obecnie projekt ustawy jest na etapie uzgodnień.

Podwyżka diet z tytułu podróży służbowej

Od 1 stycznia 2023 r. wzrośnie wysokość diety z tytułu krajowej podróży służbowej przeznaczonej na pokrycie zwiększonych kosztów wyżywienia z 38 zł do 45 zł.

Powyższe reguluje Rozporządzenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z 25 listopada 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu
w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej.

Ustawa o systemie teleinformatycznym do obsługi niektórych umów

Celem tego aktu jest uproszczenie procedur związanych z zawieraniem niektórych umów i zminimalizowaniem towarzyszących temu formalności.

Zgodnie z założeniami mikroprzedsiębiorcy (w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców) albo podmioty niebędące mikroprzedsiębiorcą zatrudniającym nie więcej niż 9 osób oraz osoby fizyczne będą mogły zawierać umowy o pracę, zlecenia, a także umowy o świadczenie usług za pośrednictwem systemu teleinformatycznego przy wykorzystaniu:

  • Podpisu kwalifikowanego
  • Podpisu osobistego lub
  • Podpisu zaufanego.

System teleinformatyczny będzie m.in. obsługiwał proces zawierania i przechowywania umów oraz udostępniania dokumentacji pracowniczej. Ułatwi także naliczanie i odprowadzanie składek na ubezpieczenie społeczne oraz podatków.

Ustawa wejdzie w życie 23 stycznia 2023 r.

Stan zagrożenia epidemicznego

Rozporządzenie Rady Ministrów z 16 grudnia 2022 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu zagrożenia epidemicznego przedłużyło obowiązywanie restrykcji w zakresie obowiązku noszenia maseczek w aptekach, szpitalach i innych podmiotach leczniczych do końca marca 2023 roku.

W dalszym ciągu – do odwołania – obowiązuje stan zagrożenia epidemicznego, w czasie którego  możliwe jest korzystanie z rozwiązań specustawy Covidowej, np. w zakresie stosowania pracy zdalnej.

Masz pytania? Skontaktuj się z autorkami

Monika Politowska-Bar

Aleksandra Orlik


Zobacz też:
Praca zdalna i kontrola trzeźwości – jakie zmiany czekają w projekcie nowelizującym Kodeks Pracy

Najnowsza Wiedza

Fala zgłoszeń znaków towarowych związanych z NFT

Prześledziliśmy, jak zmieniały się trendy związane ze zgłaszaniem znaków towarowych dla ochrony związanej z NFT. Wnioski są jednoznaczne: początkowy strumień tych zgłoszeń przerodził się w wysoką falę, w którą zaangażowani są potentaci właściwie każdego segmentu rynku.

Przegląd regulacji technologicznych w 2022 roku

Zanim przystąpi się do realizacji noworocznych postanowień warto zacząć od chwili refleksji nad rokiem minionym. Rok 2022 był obfity, jeśli chodzi o regulacje na unijnym rynku nowych technologii, przychodzimy więc z jego krótkim podsumowaniem. Poniżej przedstawiamy wybrane przez nas najważniejsze wydarzenia oraz prawodawcze inicjatywy, które pojawiły się w 2022 roku, i które znacząco wpłyną na dalsze międzynarodowe i krajowe regulacje w dziedzinach IP/IT.

Nowy rok pod znakiem waloryzacji

Najpierw przestoje i ograniczenia dostaw związane z pandemią, potem podobne problemy wynikające z wojny w Ukrainie, a do tego narastające od lat wzrosty cen materiałów i pędząca inflacja.

Zapraszamy do kontaktu: