4 maja do Sejmu wpłynął projekt długo wyczekiwanej nowelizacji Kodeksu spółek handlowych, o której pisaliśmy już co nieco w sierpniu ubiegłego roku. Poniżej przedstawiamy kilka zmian, które, według planu, zaczną obowiązywać od 1 sierpnia 2023 r.
Implementacja unijnych przepisów
Projekt znowelizowanej ustawy umożliwiający realizację transgranicznych oraz krajowych reorganizacji spółek prawa handlowego stanowi implementację przepisów UE, czyli:
- Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2121 z 27 listopada 2019 r. zmieniającej dyrektywę (UE) 2017/1132 w odniesieniu do transgranicznego przekształcania, łączenia i podziału spółek
- Dyrektywy 2019/1151 Parlamentu Europejskiego i Rady z 20 czerwca 2019 r. zmieniającej dyrektywę (UE) 2017/1132 w odniesieniu do stosowania narzędzi i procesów cyfrowych w prawie spółek (Dz.U. UE L 186/60 z 11.07.2019).
Celem wymienionych dokumentów jest rozszerzenie zasady swobody przedsiębiorczości na wewnętrznym rynku UE.
Spółka komandytowo-akcyjna – kolejny podmiot uczestniczący w procesach reorganizacyjnych
Na mocy nowelizacji spółka komandytowo-akcyjna będzie mogła uczestniczyć:
- W procesach połączenia (zarówno jako spółka przejmująca, jak i nowo zawiązana)
- W procesach podziału (jako spółka dzielona).
Powyższe zmiany dotyczą zarówno procesów krajowych, jak i transgranicznych.
Z uwagi na fakt, że spółka osobowa nie może być spółką przejmującą czy też spółką nowo zawiązaną, dotychczasowe przepisy KSH nie przewidywały ani możliwości dokonania podziału spółek osobowych, do których zalicza się również spółka komandytowo-akcyjna, ani możliwości ich uczestnictwa w procesie połączeniowym.
Rozszerzenie powyższego katalogu stanowi więc kluczową zmianę.
Podział przez wyodrębnienie
Obowiązujące dotychczas przepisy nie normowały podziałów transgranicznych.
Nowelizacja wprowadza nowy typ takiego postępowania, tj. podział przez wyodrębnienie, który znajdzie zastosowanie zarówno w krajowych, jak i transgranicznych operacjach reorganizacyjnych.
Podział przez wyodrębnienie polegać ma na przeniesieniu części majątku spółki dzielonej na istniejącą lub nowo zawiązaną spółkę (lub spółki) w zamian za ich udziały lub akcje spółki lub spółek przejmujących lub nowo zawiązanych, które obejmuje spółka dzielona.
Dotychczas możliwa była forma tzw. częściowego podziału przez wydzielenie polegająca na transferze części majątku dzielonej spółki na już istniejącą lub nowo zawiązaną w zamian za udziały lub akcje obejmowane przez wspólników spółki dzielonej – a nie spółkę dzieloną zgodnie z nowym podziałem zaproponowanym w projekcie nowelizacji.
Dla rozróżnienia nowej formy podziału od obecnie obowiązującej kluczowe jest podkreślenie, że w przypadku podziału przez wyodrębnienie wspólnicy spółki dzielonej nie otrzymują praw udziałowych w podmiocie przejmującym. Dzieje się tak ponieważ, w zamian za przeniesienie majątku, to spółka dzielona staje się właścicielem nowych udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym spółki przejmującej.
Zgodnie z nowelizacją wydzielenie albo wyodrębnienie nowego podmiotu następuje w dniu jego wpisu do rejestru. W przypadku przeniesienia części majątku spółki dzielonej na spółkę istniejącą wydzielenie albo wyodrębnienie następuje w dniu wpisu do rejestru podwyższenia kapitału zakładowego spółki przejmującej lub emisji przez podmiot przejmujący nowych akcji bez wartości nominalnej (dzień wydzielenia albo dzień wyodrębnienia).
Przekształcenie transgraniczne
Nowelizacja wprowadza możliwość dokonania przekształcenia przez polskie spółki kapitałowe oraz spółkę komandytowo-akcyjną w inną formę prawną podmiotu innego państwa EOG. Co ważne, spółka przekształcana w ten sposób nie utraci swojej podmiotowości prawnej.
Odpadnie więc szereg wymogów formalnych związanych z (jak dotychczas było to realizowane) koniecznością założenia nowej spółki za granicą i transferu na rzecz nowego podmiotu np. przedsiębiorstwa, lub też dokonania połączenia transgranicznego, a w konsekwencji przeprowadzenia procesu likwidacji spółki pierwotnej.
Nowa forma połączenia
Nowelizacja wprowadza również nowy typ łączenia spółek, tzw. tryb uproszczony, w którym nie ma obowiązku przeprowadzenia procedury podwyższenia kapitału zakładowego i emisji nowych udziałów (akcji), nie ma więc też związanych z tym kosztów, o ile zostanie spełniona jedna z poniższych przesłanek:
- Wspólnik posiada bezpośrednio lub pośrednio wszystkie udziały (akcje) w spółce przejmującej i w spółce lub spółkach przejmowanych albo
- Zostanie zachowana proporcja udziałów (akcji) posiadanych przez wspólników w kapitale zakładowym łączących się spółek.
Zgodnie z treścią uzasadnienia do projektu nowelizacji brak obowiązku emisji udziałów lub akcji w tych przypadkach jest tłumaczony tym, że wskutek tego rodzaju połączenia relacje udziałowe pozostają niezmienione.
Nowa forma połączenia znajdzie zastosowanie zarówno w procesach krajowych, jak i transgranicznych.
Środki ochronne dla wspólników mniejszościowych, pracowników i wierzycieli
Nowelizacja wprowadza środki ochronne dla takich podmiotów, jak wspólnicy mniejszościowi, pracownicy oraz wierzyciele w przypadku wszystkich operacji transgranicznych.
Wyżej wymienieni mają możliwość składania uwag do planu danej operacji transgranicznej w terminie co najmniej 5 dni roboczych przed datą zgromadzenia wspólników albo walnego zgromadzenia, na którym ma być powzięta uchwała o reorganizacji.
W zakresie ochrony wspólników mniejszościowych nowelizacja wprowadza m.in.:
- Prawo wyjścia ze spółki i otrzymania wynagrodzenia za udziały lub akcje równego ich wartości oszacowanej przez niezależnego biegłego oraz
- Możliwość zakwestionowania przez wspólników adekwatności tego wynagrodzenia.
W odniesieniu do wierzycieli nowelizacja wprowadza uprawnienie do żądania zabezpieczenia swoich roszczeń, które nie stały się wymagalne w chwili ujawnienia lub udostępnienia tego planu, jeżeli ci uprawdopodobnią, że ich zaspokojenie jest w wyniku połączenia zagrożone, w terminie miesiąca od dnia ujawnienia lub udostępnienia planu połączenia transgranicznego.
Nowelizacja wprowadza również możliwość dochodzenia roszczeń wierzycieli przed sądem właściwym według siedziby spółki przekształcanej w terminie 2 lat od dnia przekształcenia.
W odniesieniu do pracowników zostanie wprowadzona możliwość nałożenia obowiązku sporządzenia przez zarząd spółki sprawozdania wyjaśniającego podstawy prawne i uzasadniającego ekonomiczne aspekty danej operacji transgranicznej, jak również możliwość zapewnienia złożenia przez pracowników opinii na temat tego sprawozdania.
Zmiany dotyczące planu podziału oraz przekształcenia transgranicznego
W części o podziale transgranicznym i przekształceniu spółek kapitałowych oraz komandytowo-akcyjnych przewidziany został wymóg wskazania proponowanego harmonogramu podziału lub przekształcenia transgranicznego.
Zdaniem ustawodawcy jego przedstawienie będzie służyć zapewnieniu transparentnych postępowań reorganizacyjnych wobec wierzycieli, wspólników mniejszościowych, pracowników oraz potencjalnych inwestorów spółki podlegającej tego typu operacjom.
Podsumowanie
Omawiane zmiany nie są wyczerpujące, stanowią bowiem opis kilku kluczowych, wprowadzanych mocą nowelizacji KSH, które, naszym zdaniem, wymagają krótkiego przedstawienia.
Z niecierpliwością czekamy na dalsze etapu procesu legislacyjnego.
Masz pytania? Skontaktuj się z nami
