Ład korporacyjny w spółce kapitałowej – sposób na ograniczenie ryzyka sporów

18 stycznia 2024 | Aktualności, Wiedza

Gdy do spółki przystępuje zewnętrzny inwestor lub w sytuacji, gdy przedsiębiorcy rozpoczynają wspólne przedsięwzięcie, istotne jest wypracowanie zasad ładu korporacyjnego, czyli standardów dotyczących podejmowania decyzji, zarządzania, nadzoru oraz wzajemnych relacji między organami spółki i jej właścicielami.

W praktyce, najistotniejszymi podstawowymi aspektami ładu korporacyjnego najczęściej są kwestie związane z:

  • Większością głosów i kworum wymaganymi podczas posiedzeń organów spółki
  • Katalogiem spraw wymagających powzięcia uchwały zgromadzenia wspólników lub walnego zgromadzenia akcjonariuszy (jednogłośnie, bądź większością kwalifikowaną), lub uzyskania zgody organu nadzorczego, czyli tzw. spraw zastrzeżonych
  • Uprawnieniem do powoływania i odwoływania członków organów spółki (zarządu i rady nadzorczej)
  • Mechanizmami na wypadek impasu decyzyjnego (tzw. deadlock)

 Większość głosów, katalog spraw zastrzeżonych, kworum

Najbardziej podstawowym rozwiązaniem umożliwiającym dostosowanie procesu decyzyjnego do potrzeb właścicieli spółki jest modyfikacja (o ile to możliwe) zasad wynikających z Kodeksu spółek handlowych w zakresie większości głosów wymaganej do skutecznego podjęcia uchwał oraz katalogu spraw, w których takie uchwały będą wymagane.

Bardzo często regulacje korporacyjne spółek kapitałowych przewidują również wymogi w zakresie kworum, czyli wysokości kapitału, którego reprezentacja (obecność) na zgromadzeniu jest wymagana do jego odbycia i skutecznego powzięcia uchwał.

Powoływanie i odwoływanie członków organów spółki

Kodeksowe rozwiązania w zakresie powoływania i odwoływania członków organów spółki, w praktyce najczęściej są modyfikowane poprzez przyznanie uprawnień osobistych do powoływania i odwoływania ich określonej liczby, w zależności od udziału w kapitale spółki reprezentowanego przez danego wspólnika lub akcjonariusza.

Rozwiązywanie impasu decyzyjnego

W praktyce, mechanizmy rozwiązania impasu decyzyjnego najczęściej mają zastosowanie przy spółkach, w których udział wspólników lub akcjonariuszy (lub ich poszczególnych grup, np. założycieli i inwestorów) w kapitale zakładowym spółki jest równy, lub na tyle zbliżony, że uzyskanie wymaganej większości głosów, w wypadku różnicy zdań lub sporu, już na pierwszy rzut oka może być utrudnione.

W takich sytuacjach sposobem na wymuszenie decyzji są mechanizmy deadlock. Ich zastosowanie jest często na tyle dotkliwe dla jednej ze stron, że sama groźba ich użycia wystarcza, aby sporna sprawa została rozwiązana w drodze kompromisu. Takie rozwiązania najczęściej sprowadzają się do konieczności sprzedaży udziałów lub akcji pozostałym wspólnikom.

Ustanowienie ładu korporacyjnego odpowiadającego oczekiwaniom wszystkich właścicieli spółki, zapewniającego przejrzysty podział obowiązków (a tym samym odpowiedzialności za ich wykonywanie) jest niezwykle istotne dla zapewnienia płynności procesu decyzyjnego i nadzoru.

Jednak to właśnie dzięki temu często udaje się uniknąć potencjalnych sporów, które mogą pojawić się w sytuacji, gdy rozwiązania przewidziane w ramach dokumentacji korporacyjnej są wyłącznie standardowe, a nie dostosowane do potrzeb konkretnej spółki.

Źródło: Rzeczpospolita

Data: 26.01.2024

Masz pytania? Skontaktuj się z nami

Adam Czarnota

Najnowsza Wiedza

Przegląd sektora bankowego | Banking dziś i jutro | Maj 2026

„Koniec snu o darmowych mieszkaniach” – tak Związek Banków Polskich ocenia czwartkowe orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawach dotyczących tego, czy przedawnienia instytucji finansowych wobec frankowiczów się przedawniły.

Kaucja jak VAT? System kaucyjny i ryzyko, którego nikt nie chce głośno nazwać

System kaucyjny miał być prosty. Ekologiczny. Szczelny. Neutralny podatkowo. Kilka miesięcy wystarczyło, żeby zacząć mieć poważne wątpliwości. Pierwsze luki nie są już teorią, bo widać je gołym okiem. Mechanizmy nadużyć można opisać całkiem precyzyjnie, a skala potencjalnych strat może okazać się znacznie większa, niż ktokolwiek przewidywał. Poniżej sprawdzamy, gdzie system traci kontrolę i co z tym można zrobić.

NZIA „Made in Europe” staje się warunkiem gry rynkowej w energetyce

Unia Europejska przyjęła strategiczny kurs na budowę własnych mocy produkcyjnych w obszarze kluczowych technologii, w tym technologii energetycznych. Wyrazem tej polityki jest rozporządzenie o przemyśle neutralnym emisyjnie (NZIA – Net-Zero Industry Act), które redefiniuje zasady konkurencyjności m.in. w sektorze odnawialnych źródeł energii. W przetargach, aukcjach i programach wsparcia publicznego cena przestaje być jedynym kryterium wyboru dostawcy. NZIA nakłada na instytucje zamawiające i podmioty zarządzające systemami wsparcia obowiązek oceniania ofert również pod kątem pochodzenia technologii oraz innych wskazanych w rozporządzeniu kryteriów. Zmiana ta ma charakter systemowy i dotknie wszystkich uczestników rynku, zarówno producentów, jak i nabywców technologii energetycznych. W niniejszym materiale analizuję, w jaki sposób nowe regulacje unijne przełożą się na praktykę biznesową przedsiębiorstw działających na rynku europejskim.

WHT – Obowiązek weryfikacji statusu beneficial owner przy wypłacie dywidendy. Interpretacja Dyrektora KIS vs objaśnienia Ministra Finansów

Polska spółka wypłacająca dywidendę do zagranicznej spółki-matki z siedzibą w Unii Europejskiej może skorzystać ze zwolnienia z podatku u źródła (WHT). Czy w ramach weryfikacji prawa do tego zwolnienia spółka musi sprawdzać, czy odbiorca dywidendy jest jej rzeczywistym właścicielem (beneficial owner, BO)? Okazuje się, że Dyrektor Krajowej Izby Skarbowej i Minister Finansów mają na to pytanie dwie, zupełnie różne odpowiedzi. Co to oznacza w praktyce? Sprawdzamy.

Bankowość 2026 – technologia, regulacje i nowy krajobraz rynku

2026 przyniesie sektorowi bankowemu najbardziej dynamiczną transformację od dekady. Trendy zidentyfikowane w raporcie Accenture Top Banking Trends FY26 wskazują, że sektor wchodzi w fazę, w której technologia i regulacje stworzą nierozerwalny duet napędzający wszystkie kierunki zmian. Ale to właśnie regulacje wyznaczają granice, tempo i sposób implementacji nowych rozwiązań. Sprawdzamy, na co jeszcze zwracają uwagę eksperci.

Pułapka pierwszego roku – rozliczenie poziomu selektywnego zbierania w systemie kaucyjnym za 2025 r.

System kaucyjny zaczął funkcjonować 1 października 2025 r. Część przedsiębiorców przystąpiła do niego od razu, a część zdecydowała się na dołączenie później. Na pierwszy rzut oka może to wydawać się jedynie kwestią organizacyjną. W praktyce jednak moment przystąpienia do systemu może mieć istotny wpływ na wynik rozliczenia poziomu selektywnego zbierania za 2025 r.

Zapraszamy do kontaktu:

Rafał Rapala

Rafał Rapala

Rafał Rapala / Radca Prawny / Partner / Szef Praktyki Prawa Korporacyjnego oraz Sporów Właścicielskich / M&A, Private Equity

+48 608 444 650

r.rapala@kochanski.pl

Adam Czarnota

Adam Czarnota

Adwokat / Senior Associate / Prawo Korporacyjne / Fuzje & Przejęcia

+48 22 326 9600

a.czarnota@kochanski.pl