Zrównoważona transformacja napędzana Dyrektywą CSRD

18 grudnia 2023 | Aktualności, The Right Focus, Wiedza

Do 2025 roku Europa ma się stać neutralna klimatycznie. Transformacja, którą przejdzie Unia Europejska, jej państwa członkowskie, a co za tym idzie przedsiębiorstwa będzie bezprecedensowa.

Rok temu w Dzienniku Urzędowym UE została opublikowana Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 grudnia 2022 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 537/2014, dyrektywy 2004/109/WE, dyrektywy 2006/43/WE oraz dyrektywy 2013/34/UE w odniesieniu do sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju (dalej „Dyrektywa CSRD”). I to właśnie ona będzie jednym z driverów tych zmian. Nie uda się bowiem osiągnąć neutralnej dla klimatu gospodarki o obiegu zamkniętym bez zanieczyszczeń rozproszonych bez pełnej mobilizacji wszystkich jej sektorów. Dlatego wprowadza się nowe wymogi w zakresie zrównoważonego rozwoju, a przedsiębiorstwa w swoich raportach będą musiały uwzględnić kwestie środowiskowe i społeczne oraz prawa człowieka i ład korporacyjny.

Wymagające warunki sprawozdawczości pozafinansowej

Dyrektywa CSRD nowelizująca dyrektywę 2013/34/EU przede wszystkim wprowadza o wiele bardziej wymagające warunki sprawozdawczości niefinansowej. Jest to swego rodzaju próba ustanowienia porównywalności danych związanych ze zrównoważonym rozwojem, a nawet zrównania tego rodzaju raportowania z raportowaniem finansowym.

Wprowadzając Dyrektywę założono, że:

  • Jednostki objęte obowiązkiem raportowania mogą odnieść korzyści związane z wysokiej jakości sprawozdawczością
  • Wzrośnie liczba produktów inwestycyjnych, które służą osiągnięciu celów zrównoważonego rozwoju, a dobra sprawozdawczość w tym zakresie może zwiększyć dostęp jednostki do kapitału finansowego
  • Sprawozdawczość niefinansowa pomoże jednostkom w identyfikacji ich własnych ryzyk i możliwości w obszarze zrównoważonego rozwoju, a co za tym idzie w zarządzeniu nimi
  • Ustandaryzowana sprawozdawczość może poprawić dialog i komunikację między stronami, a nawet poprawić ich reputację
  • Spójna, ustandaryzowana podstawa sprawozdawczości ma zapewnić odpowiednie i wystarczające informacje zmniejszające konieczność udzielania ich ad hoc

Szacuje się, że obowiązkowe raportowanie docelowo obejmie 3,5 tys. polskich firm. W skali Unii będzie to nawet 50 tys. podmiotów. Obowiązek raportowania obejmie też jednostki spoza Unii Europejskiej, które prowadzą działalność gospodarczą na jej obszarze.

Poprzedniczka CSRD, Dyrektywa NFRD ma już zastosowanie do ponad 11 tys. dużych jednostek interesu publicznego działających w Europie. CSRD zaprojektowano tak, by stopniowo zobowiązywać podmioty do raportowania w latach 2024 – 2029.

W dużym uproszczeniu harmonogram przedstawia się następująco:

  • Za rok 2024 raport będą musiały przygotować podmioty aktualnie podlegające dyrektywie NFRD (jednostki zainteresowania publicznego, działające na szeroko pojętym rynku finansowo–ubezpieczeniowym lub spółki notowane, które spełniają 2 z 3 poniższych kryteriów:
    • Średnia liczba osób, które były zatrudnione w roku obrotowym – 500
    • Średnia suma bilansowa – 85 mln zł
    • Przychody netto ze sprzedaży 170 mln zł
  • Za rok 2025 obowiązkiem raportowania zostaną objęte pozostałe duże jednostki i jednostki będące jednostką dominującą dużej grupy kapitałowej niepodlegające dotychczas NFRD oraz spełniające 2 z 3 kryteriów:
    • Średnia liczba zatrudnionych w roku obrotowym powyżej 250
    • 85 mln suma bilansowa
    • 170 mln zł przychodów netto lub
  • Jednostki dominujące dużej grupy spełniające 2 z 3 kategorii w ujęciu skonsolidowanym:
    • średnia liczba zatrudnionych w roku obrotowym – 250
    • Suma bilansowa – 102 mln zł
    • Przychody netto ze sprzedaży – 204 mln zł
  • Za rok 2026 zaraportować będą musiały małe i średnie przedsiębiorstwa notowane na giełdzie, zatrudniające powyżej 10 pracowników niebędące mikroprzedsiębiorstwami.

CSRD będzie teraz musiała zostać implementowana do polskiego prawa, państwa członkowskie mają na to 18 miesięcy czyli do 6 lipca 2024 r.

Europejskie standardy sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju

Komisja Europejska przyjęła także delegowane rozporządzenie uzupełniające dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/34/UE stanowiące pierwszy zestaw ESRS czyli europejskich standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju.

Dwanaście standardów to swoista mapa drogowa dla firm. Dwa z nich definiują zasady sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju oraz nadrzędne wymagania dotyczące ujawniania informacji. Planowane są także sektorowe ESRS.

Bez wątpienia firmy, które wdrażają innowacyjne i zrównoważone rozwiązania, mogą zdobyć przewagę konkurencyjną i zyskać nowych klientów. Dzisiaj jednak nie jest to możliwość, ale konieczność napędzana zmianami wprowadzonymi przez CSRD.

Masz pytania? Skontaktuj się z nami

Joanna Barbrich

Najnowsza Wiedza

Przegląd sektora bankowego | Banking dziś i jutro | Maj 2026

„Koniec snu o darmowych mieszkaniach” – tak Związek Banków Polskich ocenia czwartkowe orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawach dotyczących tego, czy przedawnienia instytucji finansowych wobec frankowiczów się przedawniły.

Kaucja jak VAT? System kaucyjny i ryzyko, którego nikt nie chce głośno nazwać

System kaucyjny miał być prosty. Ekologiczny. Szczelny. Neutralny podatkowo. Kilka miesięcy wystarczyło, żeby zacząć mieć poważne wątpliwości. Pierwsze luki nie są już teorią, bo widać je gołym okiem. Mechanizmy nadużyć można opisać całkiem precyzyjnie, a skala potencjalnych strat może okazać się znacznie większa, niż ktokolwiek przewidywał. Poniżej sprawdzamy, gdzie system traci kontrolę i co z tym można zrobić.

NZIA „Made in Europe” staje się warunkiem gry rynkowej w energetyce

Unia Europejska przyjęła strategiczny kurs na budowę własnych mocy produkcyjnych w obszarze kluczowych technologii, w tym technologii energetycznych. Wyrazem tej polityki jest rozporządzenie o przemyśle neutralnym emisyjnie (NZIA – Net-Zero Industry Act), które redefiniuje zasady konkurencyjności m.in. w sektorze odnawialnych źródeł energii. W przetargach, aukcjach i programach wsparcia publicznego cena przestaje być jedynym kryterium wyboru dostawcy. NZIA nakłada na instytucje zamawiające i podmioty zarządzające systemami wsparcia obowiązek oceniania ofert również pod kątem pochodzenia technologii oraz innych wskazanych w rozporządzeniu kryteriów. Zmiana ta ma charakter systemowy i dotknie wszystkich uczestników rynku, zarówno producentów, jak i nabywców technologii energetycznych. W niniejszym materiale analizuję, w jaki sposób nowe regulacje unijne przełożą się na praktykę biznesową przedsiębiorstw działających na rynku europejskim.

WHT – Obowiązek weryfikacji statusu beneficial owner przy wypłacie dywidendy. Interpretacja Dyrektora KIS vs objaśnienia Ministra Finansów

Polska spółka wypłacająca dywidendę do zagranicznej spółki-matki z siedzibą w Unii Europejskiej może skorzystać ze zwolnienia z podatku u źródła (WHT). Czy w ramach weryfikacji prawa do tego zwolnienia spółka musi sprawdzać, czy odbiorca dywidendy jest jej rzeczywistym właścicielem (beneficial owner, BO)? Okazuje się, że Dyrektor Krajowej Izby Skarbowej i Minister Finansów mają na to pytanie dwie, zupełnie różne odpowiedzi. Co to oznacza w praktyce? Sprawdzamy.

Bankowość 2026 – technologia, regulacje i nowy krajobraz rynku

2026 przyniesie sektorowi bankowemu najbardziej dynamiczną transformację od dekady. Trendy zidentyfikowane w raporcie Accenture Top Banking Trends FY26 wskazują, że sektor wchodzi w fazę, w której technologia i regulacje stworzą nierozerwalny duet napędzający wszystkie kierunki zmian. Ale to właśnie regulacje wyznaczają granice, tempo i sposób implementacji nowych rozwiązań. Sprawdzamy, na co jeszcze zwracają uwagę eksperci.

Pułapka pierwszego roku – rozliczenie poziomu selektywnego zbierania w systemie kaucyjnym za 2025 r.

System kaucyjny zaczął funkcjonować 1 października 2025 r. Część przedsiębiorców przystąpiła do niego od razu, a część zdecydowała się na dołączenie później. Na pierwszy rzut oka może to wydawać się jedynie kwestią organizacyjną. W praktyce jednak moment przystąpienia do systemu może mieć istotny wpływ na wynik rozliczenia poziomu selektywnego zbierania za 2025 r.

Zapraszamy do kontaktu:

Joanna Barbrich

Joanna Barbrich

Prawnik / Chief Sustainability Officer

+48 728 432 408

j.barbrich@kochanski.pl