Zapewnienia sprzedającego w transakcji M&A, czyli co zrobić, żeby nie kupić kota w worku

15 lutego 2023 | Aktualności, The Right Focus, Wiedza

Zapewnienia sprzedającego (z ang. reps & warranties, czy w wersji spolszczonej „repy”) to jeden z kluczowych elementów każdej transakcji M&A.

Poza postanowieniami umowy sprzedaży, które dotyczą skutecznego przeniesienia udziałów, akcji lub innego przedmiotu transakcji, jak również postanowieniami określającymi warunki finansowe transakcji (dotyczącymi ceny za udziały, sposobu jej kalkulacji i ewentualnej korekty po zamknięciu transakcji), to właśnie repy, czyli postanowienia umowy zawierające zapewnienia sprzedającego stanowią jeden z najważniejszych rozdziałów umowy sprzedaży w ramach transakcji M&A.

Oświadczenia i zapewnienia sprzedającego

Zapewnienia sprzedającego służą odpowiedniej alokacji ryzyka pomiędzy stronami transakcji. Sprzedający zapewnia kupującego, że udziały stanowiące przedmiot transakcji nie są dotknięte wadami, a w szczególności, że nie są obciążone prawami osób trzecich.

Sprzedający zapewnia, że kondycja sprzedawanej spółki jest dobra i że nie ma przesłanek do ogłoszenia jej upadłości. Oświadcza też, że spółka posiada ważny i niepodważalny tytuł prawny do istotnych składników swojego majątku, w oparciu o które prowadzi swoją działalność.

Składa również szereg innych, podobnych zapewnień, których celem jest zagwarantowanie kupującemu, że ten nabywa udziały w zdrowej spółce, co pozwoli mu na realizację planowanej stopy zwrotu z inwestycji lub dalszy rozwój dotychczas prowadzonego biznesu.

W kontekście alokacji ryzyka ważne znaczenie mają również postanowienia umowy, które opisują zasady odpowiedzialności sprzedającego za złożone przez niego zapewnienia. Standardem jest ograniczenie tej odpowiedzialności zarówno, co do czasu trwania, jak również co do jej rozmiarów w wymiarze finansowym.

Repy i listy ujawniające (disclosure letters)

Tematyka zapewnień sprzedającego wiąże się również z innymi kwestiami, takimi jak np. możliwość odstąpienia przez kupującego od umowy sprzedaży, jeżeli w okresie pomiędzy podpisaniem umowy a zamknięciem transakcji okaże się, że zapewnienia sprzedającego były nieprawdziwe lub w inny sposób nieprawidłowe. Taki zapis wymaga jednak uregulowania w umowie.

Kolejnym, blisko powiązanym z repami rozwiązaniem stosowanym w praktyce transakcyjnej jest posługiwanie się przez sprzedającego tak zwanym listem ujawniającym (disclosure letter).

List ujawniający to dokument (najczęściej stanowiący załącznik do umowy sprzedaży), w którym sprzedający ujawnia kupującemu określone informacje będące odstępstwem od zapewnień sprzedającego.

Dla przykładu, w liście ujawniającym może znaleźć się informacja, że jedna z nieruchomości kupowanej spółki jest obciążona hipoteką. Taka informacja modyfikuje ogólne zapewnienie sprzedającego, w którym sprzedający zapewnia i oświadcza, że żadne istotne aktywo sprzedawanej spółki nie jest obciążone prawami osób trzecich.

Niestety diabeł tkwi w szczegółach i właśnie na szczegółach najłatwiej „wyłożyć się podczas negocjowania repów”.

Pozostając przy powyższym przykładzie. Jeżeli sprzedający ujawnił, że jedna z nieruchomości jest obciążona hipoteką i jednocześnie nie wskazał źródła, z którego wynika dana hipoteka (np. umowa pożyczki zawarta przez sprzedawaną spółkę jako pożyczkobiorcę zaciągającego dług zabezpieczony hipoteką), wówczas powoływanie się przez niego na fakt ujawnienia informacji o istniejącym zadłużeniu sprzedawanej spółki będzie dość problematyczne. O ile w liście ujawniającym albo bezpośrednio w repach nie zawarł informacji o zaciągniętej pożyczce.

Kosztowne spory po transakcjach M&A

Niestety spory powstające po zamknięciu transakcji, w których doszło do „niedopatrzenia” w zakresie przeprowadzania tego procesu, bywają kosztowne.

Przygotowanie transakcji, w tym zaangażowanie zespołu profesjonalnych doradców, którzy, uzyskując dostęp do niezbędnych informacji są w stanie zabezpieczyć interesy stron, ustalić treść repów i zasad odpowiedzialności sprzedającego za złożone zapewnienia, jest etapem równie ważnym, o ile nie ważniejszym, od jej zamknięcia.

W transakcjach M&A jest jak w życiu. Skoro sprzedający złożył zapewnienia określonej treści i wziął na siebie odpowiedzialność za ich prawdziwość i kompletność, to słowo się rzekło… Umów należy dotrzymywać, nawet gdy wiąże się to z koniecznością płacenia za brak skrupulatności i zapobiegliwości na etapie ich przygotowania.

Chcecie wiedzieć więcej na temat potencjalnych pułapek, które mogą pojawić się na etapie negocjowania repów? Zapraszamy do kontaktu

Paweł Mardas

Najnowsza Wiedza

Bankowość 2026 – technologia, regulacje i nowy krajobraz rynku

2026 przyniesie sektorowi bankowemu najbardziej dynamiczną transformację od dekady. Trendy zidentyfikowane w raporcie Accenture Top Banking Trends FY26 wskazują, że sektor wchodzi w fazę, w której technologia i regulacje stworzą nierozerwalny duet napędzający wszystkie kierunki zmian. Ale to właśnie regulacje wyznaczają granice, tempo i sposób implementacji nowych rozwiązań. Sprawdzamy, na co jeszcze zwracają uwagę eksperci.

Pułapka pierwszego roku – rozliczenie poziomu selektywnego zbierania w systemie kaucyjnym za 2025 r.

System kaucyjny zaczął funkcjonować 1 października 2025 r. Część przedsiębiorców przystąpiła do niego od razu, a część zdecydowała się na dołączenie później. Na pierwszy rzut oka może to wydawać się jedynie kwestią organizacyjną. W praktyce jednak moment przystąpienia do systemu może mieć istotny wpływ na wynik rozliczenia poziomu selektywnego zbierania za 2025 r.

Nowy Krajowy System Cyberbezpieczeństwa

Nowelizacja ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (UKSC) to jedna z najważniejszych reform regulacyjnych ostatnich lat. Jej głównym celem jest dostosowanie polskiego prawa do dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2555, znanej jako NIS2, która znacząco podnosi wymogi w zakresie bezpieczeństwa cyfrowego w całej Unii. Polska ustawa została gruntownie przebudowana, obejmując więcej organizacji (szacunki mówią o blisko 40 000 podmiotach), wprowadzając bardziej wymagające obowiązki, ustawową, osobistą odpowiedzialność zarządu i jeszcze bardziej rygorystyczne zasady wymierzania kar pieniężnych. W przypadku najpoważniejszych naruszeń może to być nawet do 100 mln złotych.

„Made in Europe” przestaje być hasłem. Staje się prawem

Do niedawna „Made in Europe” było wyłącznie etykietą. Owszem, użyteczną marketingowo, ale pozbawioną twardej, normatywnej treści. Wkrótce może się to zmienić. 4 marca Komisja Europejska opublikowała bowiem projekt rozporządzenia Industrial Accelerator Act, który zakłada, że od 2027 r. unijne pochodzenie komponentów stanie się warunkiem uczestnictwa w aukcjach OZE, dostępu do finansowania publicznego i kwalifikacji w zamówieniach. Hasło „kupuj bardziej europejskie” może stać się konkretnym instrumentem wspierającym lokalną produkcję oraz kontrolę zagranicznych inwestycji.

Nieoczywiste przypadki przejścia zakładu pracy na nowego pracodawcę

Przejście całości lub części zakładu pracy stanowi szczególną instytucję prawa pracy, związaną ze zmianami właścicielskimi. W uproszczeniu polega ono na automatycznym (tj. następującym bez konieczności podejmowania jakichkolwiek dodatkowych działań stron ani też uzyskiwania ich zgody) przejściu ogółu praw i obowiązków pracodawcy z jednego podmiotu na inny. Poprzedza to jednak wypełnienie całego szeregu obowiązków informacyjno-konsultacyjnych, które ciążą na obu pracodawcach, zarówno tym nowym, jak i dotychczasowym. Sprawdzamy, jak powinien wyglądać cały proces.

Jak zabezpieczyć się przed ryzykiem podatkowym w systemie kaucyjnym

System kaucyjny funkcjonuje od października 2025 r. i od początku budził istotne wątpliwości podatkowe. Choć przepisy weszły w życie, w praktyce długo nie było jasne, jak je stosować – część regulacji wymagała doprecyzowania, niektórych rozwiązań brakowało, a opublikowane objaśnienia nie obejmowały wszystkich kluczowych zagadnień. W efekcie to rynek w dużej mierze zaczął wypracowywać własne standardy działania.

Przegląd sektora bankowego | Banking dziś i jutro | Marzec 2026

12 lutego 2026 r. Trybunał Sprawiedliwości UE wydał wyrok w sprawie dotyczącej stosowania wskaźnika WIBOR w umowach kredytowych. Sędziowie TSUE potwierdzili, że sądy w sprawach konsumenckich nie mogą badać prawidłowości wyznaczania WIBOR-u. Banki prawidłowo informowały klientów o wskaźniku referencyjnym – zgodnie z prawem krajowym i unijnym.

Powraca temat reformy Państwowej Inspekcji Pracy

Do Sejmu wpłynął nowy projekt ustawy przewidujący zmiany w funkcjonowaniu Państwowej Inspekcji Pracy. Podczas pierwszego czytania – 25 lutego, projekt nie został odrzucony, wobec czego został skierowany do dalszych prac w Komisji Polityki Społecznej i Rodziny. Pomimo dotychczasowych obaw i kontrowersji zgłaszanych m.in. przez przedsiębiorców, ustawodawca niezmiennie dąży do gruntownej modernizacji modelu zatrudnienia w Polsce, co oznacza zwiększenie nadzoru nad rynkiem pracy oraz ograniczenia nadużywania umów cywilnoprawnych. Sprawdzamy, jakie propozycje znalazły się w nowym projekcie i podpowiadamy, co to oznacza dla przedsiębiorców.