Akt o usługach cyfrowych to niewątpliwie kluczowy akt prawny Unii Europejskiej w obszarze cyfrowym. Znaczenie i potencjalny wpływ Rozporządzenia DSA porównywany jest przez niektórych z RODO. O ile porównanie to pod kątem skali oddziaływania obydwu aktów prawnych wydaje się być nie do końca zasadne, o tyle DSA tak samo jak RODO znajdzie bezpośrednie zastosowanie w krajach unijnych.
DSA ujednolici i w sposób zasadniczy zmieni ramy odpowiedzialności pośredników internetowych działających w UE. Rozporządzenie DSA zdecydowanie zaostrza wymogi wobec dostawców internetowych usług pośrednich dotyczące m.in. sposobu zarządzania nielegalnymi i szkodliwymi treściami oraz towarami i usługami sprzedawanymi za ich pośrednictwem. Jednak nie wszyscy dostawcy ww. usług są w świetle DSA traktowani jednakowo.
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2065 z 19 października 2022 r. w sprawie jednolitego rynku usług cyfrowych oraz zmiany dyrektywy 2000/31/WE (akt o usługach cyfrowych) (z ang. Digital Service Act, zwane w niniejszym artykule jako „DSA” lub „Rozporządzenie DSA”) weszło w życie 16 listopada 2022 r. Nowy akt prawny określany jest mianem „Konstytucji Internetu”.
„Konstytucja Internetu” – kogo dotyczą nowe regulacje
Rozporządzenie DSA określa nowe ramy dla prowadzenia działalności przez wszystkich dostawców internetowych usług pośrednich, którzy świadczą usługi na rzecz odbiorców mających siedzibę lub zamieszkałych w Unii Europejskiej. Większość postanowień DSA wchodzi w życie 17 lutego 2024 r., ale operatorzy platform internetowych niebędący mikro lub małymi przedsiębiorcami będą zobowiązani opublikować informacje o ilości aktywnych użytkowników już w przyszłym roku.
Za niewypełnianie zobowiązań wynikających z DSA przedsiębiorcom mogą grozić wysokie kary. Sankcje za naruszenia aktu zostaną ustanowione przez państwa członkowskie. Jednocześnie DSA wskazuje maksymalny wymiar kar pieniężnych za naruszenia w wysokości do 6 proc. rocznego światowego obrotu danego dostawcy usług pośrednich w poprzednim roku obrotowym.
Jakie nowe obowiązki dla przedsiębiorców wynikają z Aktu o usługach cyfrowych
DSA istotnie zmienia ramy odpowiedzialności pośredników internetowych działających w UE i zaostrza wymogi dotyczące przeciwdziałania publikowaniu nielegalnych treści. Na tle tej regulacji pojęcie „nielegalnych treści” rozumiane jest szeroko i obejmuje nie tylko treści same w sobie niezgodne z prawem, lecz także informacje sprzeczne z prawem przez odniesienie do działania, w tym sprzedaży produktów lub świadczenia usług.
DSA przewiduje różnego rodzaju obowiązki dla dostawców usług pośrednich. Podmioty te będą między innymi zobowiązane do dostosowania swojej działalności i wewnętrznych procedur do nowych przepisów. Konieczne może okazać się zatem dostosowanie warunków świadczenia usług, wypełnianie obowiązków sprawozdawczych, wyznaczenie punktów kontaktowych, współpraca z organami krajowymi, dokonywanie oceny ryzyka, itp.
Jednak DSA nie wpływa w ten sam sposób na wszystkich dostawców – zakres zobowiązań zależy od rodzaju i skali prowadzonej działalności. Określenie jakie zobowiązania ciążą na pośredniku, wymaga w pierwszej kolejności określenia kategorii świadczonych usług.
DSA reguluje także dodatkową przejrzystość reklam wyświetlanych na interfejsach platform internetowych i wyszukiwarek, przykładowo o wymogi jednoznacznego ich oznaczania.
Jakie usługi reguluje DSA?
DSA ma zastosowanie do wszystkich usług pośrednich, które według definicji w DSA oznaczają:
- Usługę „zwykłego przekazu” polegającą na transmisji w sieci telekomunikacyjnej informacji przekazanych przez odbiorcę usługi lub na zapewnianiu dostępu do sieci telekomunikacyjnej
- Usługę „cachingu” polegającą na transmisji w sieci telekomunikacyjnej informacji przekazanych przez odbiorcę usługi, obejmującą automatyczne, pośrednie i krótkotrwałe przechowywanie tej informacji, dokonywane wyłącznie w celu usprawnienia późniejszej transmisji informacji na żądanie innych odbiorców
- Usługę „hostingu” polegającą na przechowywaniu informacji przekazanych przez odbiorcę usługi oraz na jego żądanie.
Z powyższego wynika, że usługi pośrednie obejmują szeroki zakres działalności gospodarczej prowadzonej online. Przykładowo rejestry nazw domen, usługi przetwarzania w chmurze, internetowe platformy handlowe, sklepy z aplikacjami, itp.
Różne kategorie pośredników
Jak wspomniano powyżej, zakres zobowiązań na gruncie DSA zależy przede wszystkich od kategorii do której należy pośrednik. DSA nakłada dodatkowe obowiązki m.in. na platformy internetowe, które zgodnie z definicja zawartą w Rozporządzeniu oznaczają usługę hostingu, która na żądanie odbiorcy usługi przechowuje i rozpowszechnia publicznie informacje.
Największy zakres obowiązków został nałożony na bardzo duże platformy i wyszukiwarki internetowe. Te dodatkowe obowiązki związane są w szczególności z zarządzaniem ryzykiem systemowym i obejmują np. analizę i ocenę ryzyka, stosowanie środków zmniejszających ryzyko, poddanie się niezależnemu audytowi. Do kategorii bardzo dużych platform lub wyszukiwarek kwalifikuje się podmioty, w których liczba aktywnych odbiorców, obliczona jako średnia za okres sześciu miesięcy, osiągnie znaczący udział w ludności UE, przy czym przez znaczący udział obecnie rozumie się 45 mln osób, co stanowi 10 proc. mieszkańców Unii.
Masz pytania?
Jeżeli zastanawiasz się, w jaki sposób dostosować swoją działalność do nowych przepisów oraz jakie obowiązki zostaną nałożone na Twoją firmę, skontaktuj się z nami.
