28 czerwca weszła w życie tzw. ustawa o dostępności[1]. To implementacja tzw. Europejskiego Aktu o dostępności[2], wprowadzająca szereg nowych wymagań na producentów, importerów, dystrybutorów oraz usługodawców określonych produktów i usług. Celem nowych przepisów jest ułatwienie korzystania z produktów i usług przez osoby ze szczególnymi potrzebami, takich jak osoby niepełnosprawne czy seniorzy. To ważna zmiana m.in. dla przedsiębiorców z branży e-commerce.
Jakie produkty i usługi będą objęte ustawą o dostępności?
Produkty objęte ustawą to m.in.:
- konsumenckie systemy sprzętu komputerowego ogólnego przeznaczenia i ich systemy operacyjne – np. komputery i ich systemy operacyjne,
- terminale – np. bankomaty i automaty biletowe,
- konsumenckie urządzenia końcowe z interaktywnymi zdolnościami obliczeniowymi wykorzystywanych do oferowania lub świadczenia usług – np. smartfony,
- czytniki książek elektronicznych czyli tzw. e-booki,
Usługi objęte ustawą to usługi:
- telekomunikacyjne – np. usługi telefonii komórkowej,
- dostępu do audiowizualnych usług medialnych – np. serwisy streamingowe,
- towarzyszące usługom transportu pasażerskiego – np. sprzedaż biletów oraz informacje o odwołaniu danego kursu lub o jego opóźnieniu,
- bankowości detalicznej – np. usługi kredytowe oraz usługi w zakresie pieniądza elektronicznego,
- rozpowszechniania książek elektronicznych czyli dostarczenie e-booków,
- handlu elektronicznego – np. usługi sklepu internetowego.
Przykłady obowiązków dotyczących produktów
Przykłady obowiązków dotyczących usług
Zmienią się także wymagania dotyczące usług:
- Informacje o oferowanych i świadczonych usługach powinny być przekazane za pomocą więcej niż jednego kanału sensorycznego czyli np. w sytuacji prezentowania oferty w formie tekstowej interfejs powinien posiadać funkcję jej głośnego odczytania np. za pośrednictwem rozwiązań typu screen reader
- Należy pamiętać o użyciu czcionki o odpowiednim rozmiarze i kroju, zastosowaniu kontrastu i odstępów między literami, wierszami i akapitami – tak aby zminimalizować potencjalny brak zrozumienia przez osoby ze szczególnymi potrzebami
- Strony internetowe i aplikacje mobilne powinny funkcjonować na odpowiednim poziomie postrzegalności, funkcjonalności, zrozumiałości i kompatybilności
Wyłączenia
Co ważne, ustawy nie stosuje się m.in. do usług oferowanych lub świadczonych przez mikroprzedsiębiorców, a w zakresie stron internetowych i aplikacji mobilnych, w zakresie treści, które nie są finansowane i nie są tworzone przez dany podmiot gospodarczy oraz nie znajdują się pod jego kontrolą.
Okres przejściowy
Ustawodawca przewidział elastyczne zasady wdrażania nowych obowiązków, umożliwiając stopniowe dostosowanie się do nowych przepisów.
Produkty wprowadzone do obrotu przed dniem wejścia w życie ustawy nie muszą spełniać nowych wymagań dostępności, jednak ich dostosowanie do potrzeb osób ze szczególnymi potrzebami powinno nastąpić w ciągu maksymalnie pięciu lat.
W przypadku już wykorzystywanych terminali przewidziano dłuższy, bo aż 20-letni okres przejściowy, liczony od momentu rozpoczęcia ich użytkowania.
Dodatkowo umowy o świadczenie lub oferowanie usług, zawarte przed wejściem w życie nowych przepisów, mogą pozostać niezmienione aż do ich wygaśnięcia, jednak nie dłużej niż do 28 czerwca 2030 roku. Do tego czasu dopuszcza się także świadczenie usług przy wykorzystaniu produktów niespełniających nowych wymagań, o ile były one wykorzystywane przed wejściem w życie ustawy.
Kary
Kary nakładane za naruszenie obowiązków wynikających z ustawy mogą sięgać nawet dziesięciokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa GUS, z zastrzeżeniem, że nie mogą być większe niż 10 proc. obrotu osiągniętego w roku obrotowym poprzedzającym rok nałożenia kary. W 2025 r. maksymalny wymiar kary to 81 817,20 PLN.
Masz pytania? Skontaktuj się z nami
Konrad Grussy
[1] Ustawa o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze
[2] Unijnej dyrektywy 2019/882 w sprawie wymogów dostępności produktów i usług
