Co zmieniło się w prawie pracy w 2024r. ?

16 grudnia 2024 | Aktualności, The Right Focus, Wiedza

2024 przyniósł istotne zmiany w prawie pracy. Niektóre z nich już obowiązują, inne wejdą w życie dopiero po Nowym Roku.

Zmiany te są odpowiedzią polskiego ustawodawcy na to, co dzieje się w obszarze unijnego rynku pracy i mają na celu ochronę zdrowia pracowników, poprawę warunków pracy oraz wsparcie przedsiębiorców. Podsumowujemy i przyglądamy się najistotniejszym z nich.

Wzrost płacy minimalnej

Od 1 lipca 2024r. kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosi 4.300 zł brutto, zaś najniższa stawka godzinowa za każdą godzinę wykonywania zlecenia bądź świadczenia usługi wynosi 28,10 zł brutto.

Od 1 stycznia 2025 r. kwoty te zostaną podwyższone. I tak, najniższa kwota wynagrodzenia za pracę wyniesie 4.666 zł brutto, a minimalna stawka godzinowa 30,50 zł brutto.

Ochrona sygnalistów

25 września weszła w życie długo wyczekiwana Ustawa o ochronie sygnalistów, która wprowadza specjalne procedury zgłaszania nieprawidłowości w firmie. Celem ustawy jest również ochrona przed działaniami odwetowymi np. ze strony pracodawcy, sygnalistów tj. osób dokonujących takiego zgłoszenia.

Procedury dotyczące sygnalistów powinien wprowadzić każdy podmiot, zatrudniający co najmniej 50 osób (według stanu na 1 stycznia lub 1 lipca danego roku).

Obejmuje to pracowników w przeliczeniu na pełne etaty lub osoby świadczące pracę za wynagrodzeniem na innej podstawie niż stosunek pracy, jeżeli te nie zatrudniają innych osób, niezależnie od podstawy zatrudnienia.

Sygnalista może zgłaszać naruszenia, czyli działania lub zaniechania niezgodne z prawem lub mające na celu jego obejście, w zakresie m.in.:

  • Korupcji, zamówień publicznych, usług, produktów i rynków finansowych, przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, bezpieczeństwa produktów i ich zgodności z wymogami, bezpieczeństwa transportu, ochrony środowiska, bezpieczeństwa żywności i pasz, zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia publicznego, ochrony konsumentów, ochrony prywatności i danych osobowych, bezpieczeństwa sieci i systemów teleinformatycznych, konstytucyjnych wolności i praw człowieka i obywatela

Sygnalista podlega ochronie pod warunkiem, że miał uzasadnione podstawy sądzić, że informacja, którą zgłasza jest prawdziwa i że stanowi sygnał o naruszeniu prawa.

Wejście w życie Ustawy nałożyło na przedsiębiorców dodatkowe obowiązki, takie m.in. jak:

  • Ustalenie procedury zgłoszeń wewnętrznych
  • Konsultacje ze związkami zawodowymi lub przedstawicielami osób świadczących pracę (jeśli nie ma związków)
  • Ogłoszenie procedury
  • Ustalenie sposobu, w jaki sygnaliści mogą zgłaszać naruszenia (tzw. kanały zgłoszeń)
  • Wyznaczenie jednostki / osoby upoważnionej do przyjmowania zgłoszeń oraz do podejmowania działań następczych

Wakacje składkowe dla przedsiębiorców

1 listopada weszły w życie przepisy dotyczące wakacji składkowych dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą. „Wakacje składkowe” to ulga pozwalająca na jednorazowe zwolnienie z opłacania składek na ubezpieczenie społeczne za jeden (dowolnie wybrany) miesiąc w roku.

Zwolnienie obejmuje składki ustalane od najniższej podstawy wymiaru, która dotyczy przedsiębiorcy.

Wakacje składkowe nie obejmują składek na ubezpieczenie zdrowotne.

W 2024 roku z wakacji składkowych można skorzystać tylko w grudniu, a wnioski o tę ulgę należy złożyć w listopadzie 2024 r.

Z ulgi może skorzystać przedsiębiorca posiadający wpis w CEIDG, jeśli tylko:

  • W miesiącu przed złożeniem wniosku zgłosił do ubezpieczeń społecznych lub ubezpieczenia zdrowotnego do 10 osób ubezpieczonych (w tym siebie)
  • Podlegał, jako osoba ubezpieczona, choć jeden dzień (dobrowolnie albo obowiązkowo) ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym składany jest wniosek
  • W ostatnich dwóch latach przed rokiem, w którym składany jest wniosek, nie uzyskał przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej lub co najmniej w jednym roku z dwóch ostatnich lat poprzedzających ten rok roczny przychód z działalności nie przekraczał równowartości w złotych 2 milionów euro
  • Nie prowadził, jako osoba ubezpieczona, w poprzednim roku oraz w roku, w którym składał wniosek (do dnia jego złożenia), pozarolniczej działalności gospodarczej na rzecz byłego pracodawcy, na rzecz którego w roku rozpoczęcia działalności lub rok wcześniej wykonywał w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności, które wchodzą w zakres działalności gospodarczej

Uwaga!

Zwolnienie stanowi pomoc de minimis. Co oznacza, że jeśli przedsiębiorca chce skorzystać z wakacji składkowych, musi dysponować limitem takiej pomocy równym co najmniej sumie składek, z których chce uzyskać zwolnienie. Łączna pomoc publiczna otrzymana przez przedsiębiorcę w okresie 3 lat nie może przekroczyć 300 tys. euro.

Nowelizacja art. 222 Kodeksu pracy

Od 29 czerwca nowe brzmienie art. 222 kodeksu pracy mówi, że: „w razie zatrudniania pracownika w warunkach narażenia na działanie substancji chemicznych, ich mieszanin, czynników lub procesów technologicznych o działaniu rakotwórczym, mutagennym lub reprotoksycznym, pracodawca zastępuje te substancje chemiczne, ich mieszaniny, czynniki lub procesy technologiczne mniej szkodliwymi dla zdrowia lub stosuje inne dostępne środki ograniczające stopień tego narażenia, przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki”.

Nowe regulacje dotyczą wszystkich pracodawców, którzy zatrudniają pracowników w warunkach narażenia na działanie substancji chemicznych, ich mieszanin, czynników lub procesów technologicznych o działaniu rakotwórczym, mutagennym lub reprotoksycznym.

Nowelizacja art. 222 Kodeksu pracy nakłada na pracodawców dodatkowe obowiązki, polegające m.in. na:

  • Zastąpieniu niebezpiecznych substancji bezpieczniejszymi alternatywami, jeśli jest to możliwe
  • Stosowaniu środków minimalizujących ryzyko, np. odpowiedniej wentylacji, wyposażenia pracowników w odzież ochronną, a nawet zmiany w procesach technologicznych
  • Prowadzenie rejestru oraz monitorowanie stanu zdrowia pracowników zatrudnionych przy pracach, przy których wykorzystuje się takie niebezpieczne substancje

Masz pytania? Skontaktuj się z nami

Angelika Stańko

Najnowsza Wiedza

Przegląd sektora bankowego | Banking dziś i jutro | Wrzesień 2026

Na depozytach bieżących Polacy trzymali w lipcu 1 117,5 mld zł, a na terminowych do dwóch lat włącznie – ponad 406 mld zł. Zadłużenie gospodarstw domowych wzrosło o 7,6 mld zł do 869,1 mld zł. A wartość gotówki w obiegu jest już bliska 500 miliardom zł.

Zapowiedź reformy podatków dochodowych

19 sierpnia podczas konferencji prasowej premier ogłosił pakiet zmian podatkowych planowanych na przyszły rok. Według zapowiedzi reforma ma z jednej strony odciążyć klasę średnią, z drugiej, przerzucić większy ciężar fiskalny na najzamożniejszych i największe przedsiębiorstwa. Sprawdzamy, jakie propozycje znalazły się w zapowiedzianym pakiecie i podpowiadamy, co mogą one oznaczać dla podatników.

Fundacja rodzinna i fiskus: co zapowiada projekt UD447 i dlaczego to nie koniec kłopotów

Fundacje rodzinne miały zapewnić przedsiębiorcom stabilne ramy do pokoleniowego zarządzania majątkiem. Tymczasem nie minęły jeszcze cztery lata, od kiedy pojawiły się pierwsze z nich, a zasady ich opodatkowania ponownie mają zostać zmienione. Bo skala zainteresowania oraz praktyczne problemy przerosły twórców przepisów, co najlepiej widać w liczbach –  927 wniosków o interpretacje indywidualne oraz 77 opinii Szefa KAS. Nie oznacza to jednak, że fundacje rodzinne są masowo wykorzystywane do agresywnej optymalizacji. Znaczna część pytań dotyczyła bowiem tego, jak prawidłowo stosować skomplikowane przepisy.

Banking dziś i jutro | Przegląd sektora finansowego | Sierpień 2026

Polski sektor bankowy z niepokojem przyjął niedawną wypowiedź Minister Funduszy i Polityki Regionalnej Katarzyny Pełczyńskiej-Nałęcz, która zapowiedziała przedstawienie propozycji dalszego podwyższenia CIT dla banków. Argumentacja przedstawiona przez minister opiera się jednak na błędnym utożsamieniu płynności sektora z jego rentownością i świadczy o niezrozumieniu podstawowych mechanizmów funkcjonowania sektora bankowego oraz zasad oceny jego kondycji finansowej.

NIS2 i UKSC w transporcie: co musisz zrobić przed październikiem 2026?

Od 3 kwietnia 2026 r. obowiązuje znowelizowana ustawa o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (UKSC). Oznacza to, że firmy z sektora transportu mają do zrealizowania konkretny harmonogram, w tym podlegają obowiązkowi rejestracji w wykazie KSC do 3 października 2026 r. Jeśli tego nie zrobią, mogą czekać je wysokie sankcje połączone w dodatku z ryzykiem osobistej odpowiedzialności kadry zarządzającej. Nie wszyscy jednak automatycznie podlegają nowym przepisom. Sprawdź, czy dotyczy to Twojej firmy i co warto zrobić, zanim skończy się czas na przygotowanie.

Fundacje rodzinne: rząd policzył i wystawił rachunek

Trzy lata. Tyle czekaliśmy na to, co Rada Ministrów widziała w danych od początku – i co właśnie ujawniła w przeglądzie ustawy o fundacji rodzinnej. Dokument jest nie tylko diagnozą problemów, ale przede wszystkim zapowiedzią poważnych zmian w regułach, które fundatorzy i ich doradcy traktowali jako pewne i stabilne. I tu tkwi problem, który wykracza daleko poza kwestie podatkowe. Jeśli zasady gry są zmieniane w jej trakcie, nie ma mowy ani o pewności planowania, ani o zaufaniu do prawa. Nieprzypadkowo jedną z największych obaw przedsiębiorców rozważających założenie fundacji nie jest poziom opodatkowania, lecz stabilność systemu prawnego. Którą ponownie podaje się w dziś w wątpliwość.

Co nowa ustawa frankowa oznacza dla banków

Mamy nową ustawę o szczególnych rozwiązaniach w zakresie rozpoznawania spraw dotyczących umów kredytu denominowanego lub indeksowanego do franka szwajcarskiego. Przepisy wchodzą w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia. Czas na analizę tego, co nas czeka i co banki powinny zrobić już dziś.

Nie przegap terminu na dopełnienie obowiązków w zakresie cen transferowych

Ceny transferowe od lat pozostają jednym z głównych obszarów zainteresowania organów podatkowych. W praktyce oznacza to, że transakcje zawierane pomiędzy podmiotami powiązanymi są przedmiotem wzmożonej weryfikacji, a obowiązki dokumentacyjne w tym zakresie należą do jednych z najczęściej kontrolowanych.

Nowy projekt ustawy o jawności wynagrodzeń – co zmieniło się od grudnia 2025 r.?

Mamy już drugą wersję projektu ustawy o wzmocnieniu stosowania prawa do jednakowego wynagrodzenia mężczyzn i kobiet za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości, która doprecyzowuje procedury i terminy, a także powołuje nowy organ nadzoru. Opisywaliśmy już zmiany dotyczące etapu rekrutacji oraz trzy filary nadchodzącego systemu pay transparency, wskazując również, że Polska nie dotrzyma unijnego terminu implementacji (7 czerwca 2026 r.). Sprawdzamy więc kolejne zmiany, nowości i ryzyka, które pojawiły się w nowej, kwietniowej wersji projektu.

Payment Services Regulation (PSR) – między ochroną użytkownika a należytą starannością

Projekt rozporządzenia Payment Services Regulation (PSR) to jeden z najważniejszych elementów reformy unijnych ram prawnych w zakresie usług płatniczych. Jego głównym celem jest zwiększenie poziomu bezpieczeństwa obrotu bezgotówkowego oraz ograniczenie skali nadużyć finansowych, w szczególności tych wynikających z rozwoju kanałów cyfrowych. Jednocześnie nowe przepisy mają wprowadzić model odpowiedzialności, który nie spowoduje całkowitego przeniesienia ryzyka na instytucje finansowe, lecz zachowa istotną rolę należytej staranności po stronie użytkownika.

Zapraszamy do kontaktu:

Angelika Stańko

Angelika Stańko

Radca prawny / Senior Associate / Prawo Pracy

+48 539 874 154

a.stanko@kochanski.pl